Prześwit. Andrzej Żygadło

Od 20 września 2026 roku w Zespole Cerkiewnym w Radrużu będzie można oglądać wystawę malarstwa Andrzeja Żygadły „Prześwit”. Ekspozycja, obejmująca prace z cykli „Chram”, „Cerkwisko” i „Derewce”, jest efektem wieloletniej artystycznej i badawczej refleksji nad krajobrazem pogranicza polsko-ukraińsko-łemkowskiego. Wernisaż odbędzie się 20 września o godz. 17.00. Wstęp jest wolny.

„Prześwit” to wystawa poświęcona pamięci zakorzenionej w krajobrazie – miejscom, które na przestrzeni lat zmieniły swój charakter lub przestały istnieć, pozostawiając po sobie ślady dawnych społeczności, zabudowań i świątyń. Andrzej Żygadło poszukuje ich w układzie pól, starych drzewach, reliktach architektury, zachowanych przedstawieniach oraz ludzkiej pamięci.

Prezentowane w Radrużu prace pochodzą z trzech cykli – „Chram”, „Cerkwisko” i „Derewce”. Łączy je zainteresowanie krajobrazem pogranicza polsko-ukraińsko-łemkowskiego – przestrzenią naznaczoną historią, przemianami i nieobecnością dawnych mieszkańców.

Artysta traktuje krajobraz nie tylko jako temat malarski, ale również jako świadectwo przeszłości i nośnik pamięci. Jego obrazy stają się próbą odczytania tego, co przetrwało mimo upływu czasu – fragmentów materialnego dziedzictwa, śladów ludzkiej obecności, ale także emocji i znaczeń trudnych do jednoznacznego nazwania.

Artysta, konserwator i badacz dziedzictwa

Andrzej Żygadło, urodzony w 1988 roku w Przeworsku, jest malarzem, konserwatorem dzieł sztuki, badaczem drewnianej architektury ludowej i społecznikiem. Ukończył Akademię Sztuk Pięknych w Krakowie, gdzie studiował malarstwo oraz konserwację dzieł sztuki. Jest stypendystą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

W swojej działalności artystycznej wykorzystuje malarstwo, rysunek, grafikę i fotografię. Jego prace prezentowane były na wystawach indywidualnych i zbiorowych, m.in. w Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie MOCAK oraz Muzeach Narodowych w Krakowie i Gdańsku. Znajdują się także w kolekcjach muzealnych i prywatnych w Polsce i za granicą.

Twórczość artystyczna Żygadły jest ściśle związana z jego działalnością badawczą. Szczególne miejsce zajmuje w niej historia i ikonografia drewnianej architektury cerkiewnej. Od 2002 roku dokumentuje dziedzictwo kulturowe Polski południowo-wschodniej. Bada również twórczość Kajetana Wawrzyńca Kielisińskiego oraz poszukuje przedstawień nieistniejących zabytków, w tym średniowiecznej cerkwi w Uluczu.

Prowadzone przez niego badania ratunkowe cerkwi w Leżachowie przyczyniły się do zmiany datowania obiektu. Z inicjatywy artysty odbyło się także 16 obozów inwentaryzacyjno-badawczych, których uczestnicy zajmowali się dokumentowaniem drewnianej architektury ludowej.

Ślady tego, czego już nie ma

Tytułowy „Prześwit” można odczytywać jako zaproszenie do uważniejszego spojrzenia na krajobraz i dostrzeżenia tego, co nie zawsze jest widoczne na pierwszy rzut oka. Wystawa łączy doświadczenie artysty i badacza, dla którego przestrzeń pogranicza pozostaje żywym archiwum historii.

Obrazy z cykli „Chram”, „Cerkwisko” i „Derewce” opowiadają o miejscach i wspólnotach, których materialna obecność została zatarta, lecz których ślady nadal można odnaleźć. Krajobraz staje się tu przestrzenią spotkania historii, pamięci i współczesności.

Wystawa „Prześwit. Andrzej Żygadło” będzie prezentowana w Zespole Cerkiewnym w Radrużu od 20 września 2026 roku do 31 stycznia 2027 roku.

Wernisaż: 20 września 2026 r., godz. 17.00
Miejsce: Zespół Cerkiewny w Radrużu
Wystawa: „Prześwit. Andrzej Żygadło”
Czas trwania: 20.09.2026–31.01.2027
Wstęp na wernisaż: wolny