Beskid Niski

Jaśliska

Miasteczko z zespołem zabudowy drewnianej z ciekawym rynkiem.

Jaśliska to bardzo stare nadgraniczne miasto założone w 1366 r. przy szlaku winnym z Węgier, co zapewniało mu wysoki status materialny

Jaśliska

 

jak dojechać

Magiczna wieś Beskidu Niskiego już wielokrotnie występowała na dużym ekranie. Przekonaj się, co sprawia, że Jaśliska urzekły filmowców i dlaczego warto zatrzymać się w tej niedocenianej atrakcji w Beskidzie Niskim.

 

Kiedyś ważne miasto na szlaku handlowym, a dziś senne miasteczko pośród gór Beskidu Niskiego i jeszcze nieodkryta przez wszystkich atrakcja turystyczna Podkarpacia.  Jeśli szukasz miejsca, gdzie czas zwalnia, a każdy krok prowadzi do nieodkrytych zakątków, to właśnie tu powinieneś się udać.

 

 

HISTORIA JAŚLISK – ATRAKCJI W BESKIDZIE NISKIM

 

Lokowane w XIV wieku Jaśliska powstały na ważnym szlaku handlowym z Węgier i od początku pełniły funkcję obronną. Jako osada-twierdza zostały otoczone murami, trzema basztami oraz fosą. Dziś, to właśnie one, jako nieliczne z zachowanych stanowią nie tylko atrakcję turystyczną, ale świadczą o dawnej potędze Jaślisk. Dogodne położenie szybko przyniosło miastu rozwój – mieszkańcy żyli głównie z handlu, zwłaszcza węgierskim winem oraz z rzemiosła. Kluczowe znaczenie miał przywilej królewski nadający Jaśliskom prawo składu wina, który zmuszał kupców do postoju w mieście i zapewniał stały dopływ dochodów. Część piwnic z tamtych czasów zachowała się do dziś i stanowią ciekawą atrakcję. XVI wiek i pierwsza połowa XVII stulecia były okresem największego rozkwitu. Z czasem jednak handel zaczął podupadać – kupcy coraz częściej padali ofiarą beskidników i tołhajów, a miasto niszczyły wojny ze Szwedami oraz epidemie. Okres I wojny światowej był kolejnym elementem, który przyczynił się do upadku i zapaści miasta. Jeszcze przed II wojną światową Jaśliska straciły status miasta i tak pozostało do dziś, stanowią jednak obecnie cenioną atrakcję turystyczną Podkarpacia.

 

 

ATRAKCJE TURYSTYCZNE JAŚLISK

 

Jaśliska to wieś, która zachwyca nie tylko malowniczym położeniem, ale również ciekawymi atrakcjami. Zachował się tu historyczny układ urbanistyczny z rynkiem, w którego zachodniej pierzei znajdują się drewniane budynki z XVIII – XIX w. Tworzą one niepowtarzalny klimat i atmosferę dawnego miasteczka. Zespół drewnianej zabudowy znajduje się na Szlaku Architektury Drewnianej, który jest unikalną atrakcją w Polsce. Na uwagę zasługuje też kościół św. Katarzyny – późnobarokowa perła architektury z XVIII wieku. W jej wnętrzu znajduje się słynący łaskami obraz Matki Bożek Jaśliskiej. Od świątyni poprowadzona została Kalwaria Jaśliska, która prowadzi do kaplicy w Lipowcu.

 

Jeśli zastanawiasz się, co zwiedzać na Podkarpaciu, to w Jaśliskach znajdziesz jeszcze jaśliskie piwnice czy budynek starej plebani, znajdujący się w sąsiedztwie kościoła. A na tej samej posesji stoi inne interesujące miejsce turystyczne - Dom Pielgrzyma. Jego ścianę zdobi dzieło Arkadiusza Andrejkowa – artysty znanego z cyklu „Cichy Memoriał”. Kolejny ciekawy obiekt to Stara Chata – Róziównia. W jej wnętrzach działa Muzeum Regionalne Kuźnia Tradycji – kolejna ciekawa atrakcja Jaślisk.

 

Mając czas, warto niespiesznie wybrać się na spacer po Jaśliskach, aby zobaczyć najfajniejsze atrakcje poza zabytkowym centrum. Na uwagę zasługują przede wszystkim mury obronne, wybudowane w XVI i XVII wieku, z których zachowały się już tylko fragmenty fundamentów i niewielkie pozostałości bram. Z pozostałych atrakcji turystycznych można też wymienić pomnik 600-lecia Jaślisk, Kapliczkę "Na Szwedzkim Kurhanie", Kapliczkę "Na Łamańcu" czy Cmentarz Wojenny z I wojny światowej.

 

W odszukaniu śladów dawnej przeszłości pomoże ścieżka historyczna – dydaktyczna. Tablica początkowa stoi w Rynku obok beczki.

 

 

JAŚLISKA NA WIELKIM EKRANIE – ATRAKCJA BESKIDU NISKIEGO

 

Jaśliska, choć niewielka wieś, ma swoją filmową historię. Ich zaletą jest nie tylko wyjątkowy krajobraz czy ciekawe atrakcje, ale także niezwykła atmosfera wsi. Zapewne, dlatego stały się ulubionym miejscem wielu twórców, którzy doceniają ich unikalny klimat i malownicze położenie. Obecność Jaślisk w filmach jest dowodem na to, jak bardzo region Beskidu Niskiego przyciąga nie tylko turystów szukających atrakcji turystycznych Podkarpacia, ale też artystów szukających miejsc pełnych historii i nienaruszonej przez cywilizację natury.

 

Fani kina z pewnością szybko odnajdą w przestrzeni Jaślisk miejsca, które dzięki swojej roli w filmach stały się znaną atrakcją turystyczną. Plebania i pomnik 600-lecia Jaślisk znalazły się w z filmie Boże Ciało. Bar Galicja, posterunek policji czy chałupę Kościejnego z filmu Wino truskawkowe też można odnaleźć w Jaśliskach. Atelier fotograficzne z filmu Twarz to też kultowa miejscówka.

 

 

SZLAKI W BESKIDZIE NISKIM – GDZIE WYBRAĆ SIĘ NA SPACER Z JAŚLISK I OKOLIC

 

Wieś położona na skraju Jaśliskiego Parku Krajobrazowego to prawdziwa perełka dla miłośników przyrody i szlaków turystycznych. Już z samego rynku, prowadzi niebieski szlak prosto do Chaty Studenckiej w Zyndranowej. Tylko 2 godziny spaceru dzielą te dwie wsie. Od Schroniska można dalej kontynuować wędrówkę i odkrywać kolejne miejsca na mapie Beskidu Niskiego lub zawrócić. 

 

Na obrzeżach Jaślisk rozpoczyna się czarny szlak, który prowadzi do pobliskich Szklar. Łączy się on tam z niebieską ścieżką, prowadzącą na Banię Szklarską (695 m n.p.m.). To niezwykle malowniczy szczyt i atrakcja turystyczna warta uwagi, która oferuje piękne widoki. Aby móc się nimi cieszyć, musimy pokonać 6,5 km w jedną stronę, co może zająć nieco ponad 2 godziny.

 

Z pobliskich Lipowiec można wybrać się na Kamień nad Jaśliskami (857 m n.p.m.), to najwyższe wzniesienie Jaśliskiego Parku Krajobrazowego. Można go zdobyć ruszając jednym ze szlaków w Beskidzie Niskim. Do wyboru jest trasa zielona lub żółta, obie liczące po około 5 km.

 

 

ATRAKCJE TURYSTYCZNE OKOLIC JAŚLISK

 

Okolice Jaślisk, malowniczo położonych na mapie Beskidu Niskiego oferują wiele atrakcji turystycznych.  Miłośnicy historii powinni wybrać się do Dukli, gdzie w Pałacu Mniszchów czeka Muzeum Historyczne. W okolicy Jaślisk działa także Muzeum Kultury Ludowej w Zyndranowej, które upamiętnia dawnych mieszkańców tych ziem, czyli Łemków. Na nieśpieszny spacer polecają się uzdrowiska Rymanów-Zdrój i Iwonicz-Zdrój. Oprócz pięknej architektury (Dom Zdrojowy, Bazar, Stary Pałac, zabytkowe wille i szpitale uzdrowiskowe), można skorzystać tu z właściwości bioklimatycznych i napić się wody leczniczej w pijalni. Na przyjemny spacer po lesie warto wybrać się do Magurskiego Parku Narodowego, gdzie króluje dzika przyroda i nie brakuje szlaków turystycznych.

 

 

Przeczytaj więcej o atrakcji na stronie Szlaku Architektury Drewnianej

 

PRZECZYTAJ WIECEJ O JASLISKACH - POLSKIM HOLLYWOOD

 

 

Warto zobaczyć w okolicy:

Muzeum Kultury Łemkowskiej w Zyndranowej

Miejscowość uzdrowiskowa Rymanów-Zdrój

Miejscowość uzdrowiskowa Iwonicz-Zdrój

Układ urbanistyczny i Muzeum Historyczne w Dukli

Dawna greckokatolicka cerkiew pw. Matki Bożej w Komańczy

  • Cmentarz żydowski w Jaśliskach

  • Fragmenty murów obronnych w Jaśliskach

 

 

Fot. Krystian Kłysewicz